ᴢᴀᴀᴅᴜʟ ᴍᴜᴛᴛᴀǫɪɪɴ زاد المتقين

Of eeggadhaa!
Ilaalcha badaa waayee qur'aanaa 5
1.qur'aana haffazanii dhagahuun haraama
✓ namoonni baay'een sababni isaan hifzii qur'aanaa hinbarbaannef tarii haffaze yoon dagadhehoo jedhu,sababnisaa qur'aana haffazanii dhagachuun haraama jedhanii waan yaadaniifi.
✓ ta'us ragaan hadiisaa qur'aana haffazanii dagachuun guutuma guututti haraama jedhu hinjiru.
👉 qur'aana akka hin haffaznefis sababa hinta'u.
~ kana jechuun,Kan haffazne akka salphaatti haa ilaallu osoo hintaane hanga dandeenye akka hindaganneef haa carraaqnu jechuudha malee garuu,humna isaa ol ta'ee yoo jalaa badee dagate rakkoo hinqabu,cubbamaas miti.
2.suuraan qur'aanaa makkiy fi madiniy jedhamee bakka lamatti qoodama.
Kanaafuu,namoonni baay'een makkiy jechuun makkaatti kanbu'e yeroo ta'u,madiniy jechuun immoo madiinatti kanbu'edha jedhanii yaadu.

✓ Qur'aana keessatti makkiy fi madiniy kan agarsiisu iddoo ykn biyya suuraa qur'aanaa keessatti bu'ame osoo hintaane,yeroo itti bu'amedha.
✓ suuraan qur'aanaa makkiy jedhaman hijran osoo hintaasifamiin gara madiinatti godaansi osoo hintaasifamiin dura suuraalee qur'aanaa bu'an kan agarsiisu yeroo ta'u,makkaa keessatti ykn makkaan alatti bu'uu danda'u.
Faallaadhan,suuraaleen madiniyy jedhaman hijraa booda,gara madiinatti godaansi erga taasifamee booda suuraalee bu'an kan agarsiisu yeroo ta'u, madiina keessatti yookin madiinaan alatti bu'uu danda'u.
Fakkeenyaf: suuraa fath suuraa qur'aana madiinaan alatti gara naannoo makkaatti dhihaatutti kanbu'e yeroo ta'u madiniyy jedhamee beekama.
3.waliin dhahanii qara'uun haraama!
✓ waliin dhahuu karaa lamaan laalla:
1ffaa keeyyata qur'aanaa duraa duuba isaa osoo hin eegin qara'uu.
Fkn: keeyyata 3 erga qaraanee booda duubatti deebinee keeyyata 2 qara'uudha
✓ qaraatiin akkasii dhowwaadha❌
2ffaa immoo Suuraa qur'aanaa waliin dhahuu
Fkn: suratul naas arga qaraanee booda duubatti deebinee suratul ikhlaas fuulduratti suratul falaq qara'uu jechuudha.
✓ qaraatiin akkanaa dhowwaa miti ykn cubbuus miti✅

➡️ Rasuulli s.a.w suuraa Baqaraa erga qara'anii suratul nisaa qara'an achumaanu suratul Al-imran qara'an.
👉Garuu,salaata keessatti duraa duuba isaa eeganii qara'uun nijaalatama.
4.qur'aana yoo qara'aa jiraatte malee cufuun dirqama
✓ namoonni tokko tokko qur'aana qaraanee yeroo xummurru cufuu akka qabnuufi banamee taa'uun akka hindanda'amne nutti himu.yoo cufamuu baate sheeyxaanni nidubbisa jedhanii amanu.qur'aana banamee dhiifame yeroo argan dafanii akka cufan ajaju.
👉kun hundi ragaa qabatamaa hinqabu❌
✓ Qur'aana bananii dhiisun cubbamaas nama taasisuu hindanda'u❌
✓ hinqaraanu,itti hinfaya
yadamnu taanan yookin qaraanee yeroo xummurru waraqaan isaa qilleensi, awwaarrifi wantoonni garaagaraa akka hinmiineef cufuun gaaridha nijaalatamas✅
5.qur'aana qara'uuf wudu'a gochuun dirqama
✓ namoonni tokko tokko qur'aana qara'uuf wudu'a gochuun dirqama jedhu
✓ wudu'a malee qur'aana qara'uun haraama miti✅
✓ yeroo kana jennu,sammudhan yookin osoo qur'aana harkaan hinqabatiin wudu'a malee qur'aana qara'uun nidanda'ama jechuudha malee, qur'aana harkaan saaqnee qara'uuf wudu'a gochuun dirqama✅
✓ wudu'a malee harkaan qabanne qara'uuf meeshaalee kanneen akka bilbila,tableetii yokin computera fayyadamnee qara'uu dandeenya✅
✓ dubartiin uzuur(laguu) irra jirtu meeshaa kanneen fayyadamuun qara'uu dandeessi✅

Obboleewwan keessaniif Share gochuun ajrii argadhaa.

✍️Rabii'i Al-Awwal 12ffaa Guyyaa  Nabiyyiin (saw) gara Aakhiraa deeman. Musiibaan guddaan addunyaa mudate. Aduun Guyyaa Sahaabotatti dukkanaa'e ture; Garuu gariin namaa kabajuuf qophii hunda xumuree jira?! 🤔Yaa subhaanallaah!  Rabbiin nama sunnaaf bid'aa adda baasee beekee sunnaatti hojjatee ittiin milkaa'u nu haa godhu🤲

'

'life❤️‍🔥...:-...💔
Yeroo tokko tokko sheyxaanni..jireenya waliin walii qabe....Yoo isin jeequ deebii kana deebisaafii!
አንዳንዴ ስትጨነቁ በሀሳባችሁ ውስጥ
የሚማጣባችሁን ሀሳብ ይሄን መልሱላት።

👉Badii baay'ee balleessite...so Rabbi sin jaalatu...!...Du'aaii kees hin qeebalu..
ብዙ ነገር ስላጠፋህ አላህ አይወድህም።🥲

Allah❤️‍🩹:-
لا تقنطو من رحمة الله🌹

👉Ati kophaa kee jirta..

አንተ/ቺ ብቻህን ነክ።
Allah🤍
إن معي ربي سيهدين❤️‍🩹😌

👉Rakkatteerta....
ተቸግረሃል።
አላህ❤️‍🩹

سيجعل الله بعد عسر يسرا...

👉Rakkoo keessa jira..
ችግር ውስጥ ነህ።
Allaህዬ🫶🫠
ان مع العسر يسرا..

👉Du'aaiin kee hin dhagahamu...Rabbiin sin jaalatu....

ዱዓህ ተቀባይነት የለዉም:አላህ አይወድህም።
الله❤️‍🩹:-
مَا وَدَّعَكَ رَبُّكَ وَمَا قَلَى

👉Rabbiin si irraanfateera....
አላህ ረስቶሃል።😒

ረበና😍🌹
وما كان ربك نسيا.....


ስለ ህይወት❤️‍🩹

Lemme tell you....Dhugaa tokko......

Ofirratti arguu dhabne malee silaa tola isaa lakkoofnee...hundi keenyaa hin xumurru turre.......
Yaadiitii Galateeffadhu....❤️‍🩹
Wanti Rabbiin siif kenne Gubbaan,jalaan fi kallattii hundaan akka sitti marsee jiru yaadadhu ....
Fayyaa,uffanni,nyaanni,Qilleensii fi bishaan lafa kana irratti kan uumaman siifi!....Haa ta'u malee homaa sittin fakkaatu...wanti jireenyi siif siif kennitu hundi Qananiidha garuu siif hin galu.....
أَلَمْ تَرَوْا۟ أَنَّ ٱللَّهَ سَخَّرَ لَكُم مَّا فِى ٱلسَّمَـٰوَٰتِ وَمَا فِى ٱلْأَرْضِ وَأَسْبَغَ عَلَيْكُمْ نِعَمَهُۥ ظَـٰهِرَةً وَبَاطِنَةً ۗ وَمِنَ ٱلنَّاسِ مَن يُجَـٰدِلُ فِى ٱللَّهِ بِغَيْرِ عِلْمٍ وَلَا هُدًى وَلَا كِتَـٰبٍ مُّنِيرٍ

Sila akka Rabbiin wantoota samii keessaatiifi wantoota dachii keessaas isaaniif laaffisee, tola isaa mul’attuufi dhokattuus isin irratti dhangalaase hin argitanuu? Namoota irraas nama beekumsa, ragaafi kitaaba ibsaa ta’een maletti (waa’ee) Rabbii keessatti falmutu jira.

Surah 31, Ayah 20
MADDI:-kitaaba HIN GADDIN....JEDHU irraa❤️‍🩹🥰

ibnul Qayyim Rahimahullaah akkas jedhan:-
Rabbiin yeroo si Qoru si balleessuuf osoo hin taane obsaa fi gabrummaa kee qoruufi.
Waan tokko yoo sirraa fudhates kan caalu bakka siif buusee sirritti siif guutuufi malee si miidhuuf miti."

ኢብኑል ቀይም ረሂመሁላህ እንዲህ ይላሉ:-
:
"አላህ አንተን የሚፈትነው ሊያጠፋህ አይደለም፤ ነገር ግን ትዕግስትህንና አገልጋይነትህን ሊፈትሽ ነው።

👉አንድን ነገር ከአንተ የሚወስደውም፣ የተሻለ ነገር ሊሰጥህ እንጂ አንተን ለመጉዳት አይደለም።
SO Say አልሃምዱሊላህ Always!❤️‍🩹

https://t.me/dependonallah

......
Hiriyaa🫶
✍Hiriyaan ilaalcha:amalaa fi jireenya ilma namaa tolchuu dandeetti......Rabbii Gaditti🌸 ..

Hiriyaan Gaariin Gara Rabbii....akkasuma:Hojii Gaarii kan harkisu........Yoo dogongoran kan sirreessu....💊....Yoo Rakkatan immoo kan cinaa dhaabatuudha...☺️....

🫴Faallaa isaa immoo...Hiriyaan badaan...immoo Gara badii fi kufiinsaatti harkisa......💔

👉Namni tokko amantii fi karaa hiriyaa isaa irra waan ta'uuf...hiriyaa isaa xiyyeeffannoon filachuu qaba👌...
🌹Namni Hiriyaa Gara Rabbii dhiheessu fi Aakhiraadhaaf isa siinqii isaaf ta'u Qabaachuun Milkii Guddaadha🫶
Rabbii Hiriyaa Gaarii Nuuf haa kennu🌸🤲

.'

🫴Ergamaan Rabbii sallallaahu aleyhi wassallam🌹akkas jedhan: "
Namni salaata Subhii salaate eegumsa Rabbii keessa jira."

وَمِنَ ٱلَّيْلِ فَتَهَجَّدْ بِهِۦ نَافِلَةً لَّكَ عَسَىٰٓ أَن يَبْعَثَكَ رَبُّكَ مَقَامًا مَّحْمُودًا

Halkan irraas isaan (Qur’aanaan) haala (salaata) dabalataa siif taateen sagadi. Gooftaan kee iddoo faarfamaa ta’e si dhaabuun mirkanaa’aadha.❤‍🩹


Dhaqqabadhaa silaa Raka'aa lamas taatee❤‍🩹🥰

Wallaaltonni kun dhugaan kun dhabameefii utuu hin taane, yaada isaaniitiin ol’aantummaa isaanii mirkaneessuuf narraatibii (oduu) "Abbaan biyyaa ana qofa" jedhu bocan. Itti aansuun, sana irratti hunda’uun garee (manga) namoota mirga ajaja dabarsuu fi cunqursuu qabna jedhanii yaadan horatan.

Sana booda, dhiibbaa garee kanaa (manga) fayyadamuun, seenaa Muslimoota Itoophiyaa isa waggaa kumaatamaa haqanii, biyyattii akka waan qaama tokkoo qofaa taateetti dhiyeessuuf tattaafachuu jalqaban. Deemsi kun ifatti baasuu baatus, akka Aksumitti mul’atetti, yaadni (ideology) isaanii: Kiristaanni lammii sadarkaa tokkoffaa, Muslimni immoo alagaa ykn lammii sadarkaa lammaffaa godhanii amanuu irratti kan hundaa’e dha.

Yaadni gowwootaa nama dinqisiisa. Nama tokko amantaa isaatiin kan ka’e saba isaa fi seenaa isaa irra gargar baasanii "alagaa" jechuun, hattoota seenaa addunyaa irra jiran hunda caalaa hattuun hamaa dha. Tigray Kiristaanni Itoophiyaa yoo ta’e, Tigray Muslimnis seenaa isaatiin, dhiiga isaa fi lafee isaatiin Itoophiyaa dha. Garagarummaan amantaa, garagarummaa lammummaa ykn abbaa seenaa ta’uu fiduu hin danda’u.

Aksum: Abjuu Eenyummaa fi Lammummaa Qofaa Ta’uu Wallaaltonni tokko tokko Kiristaanummaa Itoophiyaanummaa waliin walitti qabachuun, ofii isaanii akka "Itoophiyaa dhugaa" qofaatti lakkaa’u. Ilaalchi kun Muslimoota Aksumis ta’e naannoo biroo jiraatan akka "lammii sadarkaa lammaffaa" ykn "alagaatti" akka ilaalan isaan taasiseera.

Zonii seenaa keessattis, seenaan Itoophiyaa seenaa amantaa isaanii qofa akka ta’etti fi qaama kaaniif iddoon akka hin jirreetti yaadu. Narraatibii abbaa irrummaa: "Waan nuti seenaa jennu qofatu utubaa seenaa biyyattii ti; waan nuti qulqulluu jennu qofatu qulqulluu dha" jedhu ijaaru.

Jalqaba, naannoo Kiristaanni itti baay’atu "kan keenya qofa" jedhanii akka abbaa mirga guutuu qofaatti of dhiyeessan. Itti aansuun, naannoo Muslimni itti baay’atu immoo "lafa sana irratti baay’attanii yoo jiraattanis lafichi kan keenyas" jedhu. Ilaalchi "kan koo koo dha, kan kees kan koo dha" jedhu kun sadarkaa qoodinsa (off-exclusion) isa hamaa dha.

Ilaalchi kun: “Amantaa fi seenaan koo kan dhuunfaa kooti; seenaa fi lafa kee irratti garuu akka natti toluun kan murteessuu fi kan ajaju ana,” kan jedhuu fi hatummaa ofiif aangoo abbaa-seerummaa kenne irratti kan hundaa’e dha.

Kanaan kan ka’e, akka magaalaa Aksumitti mul’atetti, Aksumis ta’e magaalaan Itoophiyaa kamiyyuu akka magaalaa waliinii Itoophiyaanotaatti utuu hin taane, akka mooraa dhuunfaa ykn ganda monokseewwan amantaa tokkoo qofaatti waan ilaalaniif, magaalaa sana keessatti maaltu ta’uu akka qabuu fi hin qabne murteessuun mirga isaanii qofa akka ta’etti amanu.

Ilaalcha wallaalummaa kana yoo cal'isne: “Itoophiyaan dhugaa ana qofa yoo ta’e, waa’ee magaalaa Aksumis ta’e waa’ee carraa biyyattii maraa murteessuun mirga koo qofa,” kan jedhu koorumma (of-tuulummaa) dhalcha. Kun immoo sagalee fi mirga Muslimoota naannichaas ta’e kan biyyattii akka waan gatii hin qabneetti akka lakkaau isaan taasisa.

Deemsi kun amantaa akka ulaagaa lammummaatti fayyadamuun, Itoophiyaanota miliyoonaan lakkaawaman biyya isaanii keessatti akka alagaatti lakkauuf yaalii godhamu dha. Mana waliinii keessatti namni ajaju ykn ajajamu hin jiru. Simataas ta’e baqataan hin jiru.

Itoophiyaan dirqama "odola" (island) jedhamuu qabdi yoo jenne, isheen odola Itoophiyaanota hundaati. Itoophiyaan isheen tokko akka ilmoo dhalataa, isa kaan immoo akka ilmoo guddifachaa (alagaatti) ilaaltu sun duuteetti. Odolli sun utuu hin deebiniif galaana Itoophiyaanotaa keessatti lixxeetti. Namni ishee argachuu barbaadu, galaana sana keessatti ishee waliin lixuu malee filannoo biraa hin qabu.

Akkuma Kiristaana Aksum, Muslimni Aksumis dhaalataa qaroomina Aksum, abbaa afaanichaa fi dhalataa iddoo sanaati. Garaagarummaan isaanii amantaa isaanii qofa. Yoo garagarummaan amantaa eenyummaa sabaa dhabamsiisee nama alagaa taasisa ta'e, abbaan yaada kanaa waa’ee sabaa, lammummaa fi biyyaa yommuu dubbatu, ulaagaan isaa inni keessoo amantaa (haala Aksum keessatti Kiristaanummaa) qofa jechuudha.

Obsaan dubbistanii xumuruuf yaalaa yaada ijoo yeroo ammaa kana aksuum muslimtootatti raawwataa jiraniif deebii quubsaa waan taeef👌 👇

....

Wallaalummaan garuu baay'ee ulfaata dha. Sammuu jaamsa. Xiinxala dhabsiisa. Hordofaa blind (duudaa) nama taasisa. Wallaaltonni kun karaa blind ta'een waan deemaniif, iddoo maddaa amantichaa (Giddu-galeessa Bahaa) fi lallabdoota jalqabaa baqattummaan dhufan (Sahaabota) burjaajessuun, har'a erga waggaa 1455 (lakkoofsa Hijraatiin) ykn waggaa 1411 (lakkoofsa Awurooppaatiin) booda Muslimoota Itoophiyaa biyya isaanii keessa jiraatan akka baqattuu fi mottiitti (alagaatti) ilaaluun wallaalummaa malee maal jedhamuu danda'a? Akka Muslimoonni har’aa Itoophiyaa ta’anitti, isaan yeroo sana kallattiin baqattoota irraa Islaamummaa fudhatanis Itoophiyaanota ture.

Amantii alaa dhufe fudhachuun nama tokko 'baqataa' kan taasisu yoo ta'e, akka yaada wallaaltota kanaatti wallaaltota dabalatee hordoftoonni amantaa Kiristaanaa Itoophiyaa hundi baqattoota dha jechuudha! Itoophiyaa ta'uuf amantaa Kiristaanummaa alaa dhufe dhiisuun dirqama isaaniif ta'uufi jechuudha.

Kun, Itoophiyaan madda bunaa waan taateef, addunyaa kana irratti namni buna dhugu hundi Itoophiyaa dha jedhanii amanuu caalaa wallaalummaa dha. Yookiin immoo, kopeen jalqabaa Kakuu Moofaa afaan Giriikiitiin waan barreeffameef, namni afaan Amaaraatiinis ta'e hiikkaa Kakuu Moofaa dubbisu hundi Giriikii dha jechuu waliin tokko, kun wallaalummaa guddaa dha.

Hamma har'aatti Kiristaanota Aksumii fi gareewwan tokko tokko biratti, "Itoophiyaan odola Kiristaanotaati!" kan jedhu mammaaksi moofaan sun sammuu isaanii keessatti hojjechaa jiraachuun ragaa guddaa dha. Mammaaksi kun har'a hafee, yeroo sanas dhugaa irraa fagaataa ture. Namoota kana biratti "Itoophiyaan deeggaa (dhugaa) jechuun Kiristaana" kan jedhu ejjennoon jiraachuu isaa agarsiisa. Yaadni kun "lammummaa" fi "amantaa" walitti makuu dha.

Kan nama dhibu, wallaalummaan wallaaltota kanaa barnootaa fi muxxannoodhaan iyyuu dhabamsiisuun baay'ee ulfaataa ta'uu isaa kan hubannu, warri yaada kana calaqqisiisan tokko tokko biyyoota dhihaa (Western countries) keessa kan jiraatan ta'uu isaati.

Isaan biyya Itoophiyaa irraa gara sanatti godaananii, paaspoortii fi lammummaa biyyoota sanaa fudhatanii akka abbaa biyyaatti of lakkoofsisu. Haala kanaan utuu jiranuu, Muslimoota Itoophiyaa immoo "mottee, Araba, baqataa" fi kkf godhanii yaaduun, dhimma biyyaa irratti mirga wal-qixaa akka hin qabnetti lakkaa'u. Akkasumas, ofii isaanii akka waan dhimmi biyyaa isaan qofa yaaddessuutti dhiyeessanii, Muslima garuu amantaa isaatiin kan ka'e Itoophiyaanummaa isaa shakkii keessa galchuuf carraaqu.

Namni biyya kanatti dhalatee guddates ta'e, Aksum ykn naannoo biroo kan jiraatu Muslimni hafee, akka Heera Mootummaa Itoophiyaatti namni biyya Ugaandaa ykn Hindii irraa dhufe tokko iyyuu karaa seeraatiin lammummaa Itoophiyaa yoo fudhate, seera duratti nu waliin qixxee Itoophiyaa dha.

«Gariin Galtuu, Gariin lammii Itoophiyaa»
📕📕📕📕📕📕📕📕📕📕
Itoophiyaan biyya saboota fi hawaasota hedduuti. Sabni fi hawaasni tokkoon tokkoon isaanii eenyummaa, madda fi seenaa mataa isaanii qabu. Hidda dhaloota isaanii yommuu lakkaa’an, eessaa ka’anii eessa akka gahan sarara waliinii qabu.

Ilaalchi wallaaltotaa, Muslimoota Itoophiyaa Muslima ta’uu isaanii qofaan akka "mottee" ykn alagaatti farrajan kun, waan jedhaa jiru: "Aksumoonni Muslimoota ta’an amantaa isaanii qofaan alagaa dha; Aksumoonni Kiristaana ta’an garuu Itoophiyaa ykn Tigraawayi dha; Tigraayoonni Kiristaanaa Itoophiyaa dha, Tigraayoonni Muslimaa garuu alagaa dha; Amaarri Kiristaanaa Itoophiyaa dha, Amaarri Muslimaa garuu alagaa dha; Oromoon Kiristaanaa Itoophiyaa dha, Oromoon Muslimaa garuu alagaa dha" jedhaa jiru.

Namni miseensa saba Tigray, Amaara, Oromoo ykn saba biraa ta’e tokko yommuu amantaa isaa jijjiiru, eenyummaan isaa inni keessoo "DNA"n isaa ykn hidda dhaloota isaa hin jijjiiramu. Amantaa isaatu jijjiirame malee, eenyummaan sabaa ykn hidda dhaloota isaa hin jijjiiramu.

Galgala yeroo teessanii boossan🥹 maaltu akka uumamu beektuu?

Arshiin rabbii nikirkira,samiiwwan nibanamu.rabbis malaayikoota ergee "mee gabricha koo kofalchiisaa,abshir jedhaanii" jedhaan.
malaayikoonnis yaalanii dadhabnaan gara rabbitti deebi'ani "gooftaa keenya gabrichi kee gaddeera seequu hin dandeenye" jedhaniin.
Rabbiinis: "nanbeeka akka gabrichi koo boowaa jiru garuu kanboowu waan inni jaalatunin qore bar,jalaa tursisen,jalaa hambiseeni bar! garuu haa beeku bakkan buusaf bakka bu'aan sun immoo jiraattota samiifi ardii haasofsiisun(ajaayibsiisun) bakka buusaf"

Allahu Akbar Allahu Akbar Allahu Akbar♡

Rabbiin nuuf tiksee keenya,waayen rabbii himamee yomdhuma subhaanallah!
Mee jaalala rabbiif qabdan akkamitti ibsitu?

Dubbisaa👇👇

Doofummaa Jaarraa Kanaa
🔴🔴🔴🔴🔴🔴🔴
Ahmaddin Jabaliin
💎💎💎💎💎💎

Bu’aawwan miidiyaa hawaasummaa keessaa inni tokko, isaanuin ala salphaatti hubachuu kan hin dandeenye, jaarraa kana keessas doofaan baay’een jiraachuu isaanii akka beeknu nu taasisuu isaati. Barreeffama kana barreessuuf yommuun ka’u: “Waa'ee doofaa haasa'uun mataan isaayyuu  ganda doof*aatti argamuu mitii? Barreessu moo dhiisu?” jedheen ofiin mari’adhe.

Dhuma irrattis, doofummaa dooftotaa saaxiluun (qulqulleessanii baasuun) barbaachisaa ta’ee waan natti mul’ateefin barreessuuf murteesse. Ergaan kun hunda akka qaqqabuuf karaa hundaan qoodaa (share godha). Yaada keessan jala, 'comment'   barreessaa. Like godha. Yoo hordofaa (follower) fuula kanaa hin taane ta'e follow godhaa. Dubbisa gaarii.

«Muslimoonni, godaantanii yeroo dhuftan isin simanne»
❌❌❌❌❌❌❌❌❌❌❌❌❌

Ilaalcha doofummaa jaarraa kanaa keessaa inni tokko: «Isin Muslimoonni, yeroo godaantanii dhuftan nuti isin simanne» kan jedhu dha. Eenyutu eenyun simate? Jechi kun sirrii kan ta'u utuu lammiin Itiyoophiyaa namni waggaa 1411 dura jaarraa torbaffaa keessa Itoophiyaa jiraachaa ture tokko dubbateera ta'eeti.

Nuti Itoophiyaanonni bara durii qabee, Giddu-galeessa Bahaa (Middle East) irraa jalqaba hordoftoonni amantaa Yihuudaa yeroo godaananii dhufan isaan simanne. Nu keessaa muraasni amanticha fudhatan. Itti aansee, akka lakkoofsa Awurooppaatti bara 330 hordoftoonni amantaa Kiristaanaa muraasni biyya Sooriyaa irraa godaananii dhufan. Amanticha lallaban. Nu keessaa gariin lallaba isaanii fudhatanii Kiristaana ta'an.

Itti fufuun, bara 615 hordoftoonni amantaa Islaamaa (Sahaabonni) Makkaa irraa godaananii dhufan. Bilisummaa isaaniif kennuun, gaaffii baqattummaa isaanii fudhanne biyya keenya keessa akka jiraatan hayyamneef. Isaanis amanticha lallaban.

Nu keessaa muraasni Islaamummaa akka amantaatti fudhanne Muslima taane. Yeroo Itoophiyaa turan keessas baqattoonni muraasni asuma keessatti du'anii Tigraay keessatti awwaalaman. Kaannaan waggaa 15 turanii booda gara biyya isaaniitti deebi'an. Sana booda nuti Itoophiyaanonni amantaawwan yeroo adda addaa fudhanneen kan ka'e amantaan keenya adda adda ta'e. Gariin Yihuudaa, gariin Kiristaana, gariin immoo Muslima ta'e. Maarree, lammii Itoophiyaa isa kamtu lammii itiyoophiyaa isa kam simateree?

Islaamummaas ta'ee Kiristaanummaa, biyya Giddu-galeessa Bahaa irraa gara Itoophiyaatti kan galchanii fi kan lallaban baqattota ture. Baqattummaan gara Aksum dhufanii Islaamummaa kan lallaban baqattota Arabaa magaalaa Makkaa irraa dhufan yoo ta'an, Kiristaanummaa gara Aksumitti kan galche immoo baqataa Siriyaa kan ture Firimnaaxoos (Abbaa Salaamaa, Kasaatee Birhaan) dha. Amantaawwan lamaanuu gara Itoophiyaa har’aa kan galan mootummaa durii Aksum biraan ture.

Kiristaanummaan akka lakkoofsa Awurooppaatti bara 330 keessa gara Aksum yeroo galu, Islaamummaan immoo Kiristaanummaan Aksum erga galee waggaa 285 booda, jechuun bara 615 keessa gale.

Kiristaanummaan bara 330 hanga 451tti amantaa Mana Mootummaa Aksum malee amantaa uummata bal'aa ta'uu hin dandeenye ture. Jaarraa shanaffaa keessa Kaaba Itoophiyaatti Kiristaanummaa uummataaf kan lallabanii fi «Qulqulloota Saglan» jedhamanii kan beekaman abbootiin amantaa hundi isaanii alagaa fi baqattota Giddu-galeessa Bahaa ti.

Baqattoonni kun gara Kaaba Itoophiyaatti kan godaananii dhufan erga «Yaalii Chaalkeduun» bara 451 gaggeeffamee booda ture. Abbootiin amantaa baqattota ta'an kunis: Abbaa Afxee, Abbaa Aleef, Abbaa Gariimaa, Abbaa Gubbaa, Abbaa Liiqaanos, Abbaa Pheenteleewon, Abbaa Saahimaa, Abbaa Yamaataa, fi Abbaa Zamikaa’el Aragaawii dha. [1]
(Madda: The Dictionary of Ethiopian Biography, Vol.1, From Early times to the End of the Zagwe Dynasty C.1270 AD, Institute of Ethiopian studies, Addis Ababa University, 1975, Pp. 209-210)

Wallaaltonni garuu dhimma lallabdoonni Islaamummaa jalqabaa Arabiyaa irraa dhufuu isaanii, akka waan Muslimoonni Itoophiyaa ofii isaaniitii Arabiyaa irraa godaananii dhufaniitti burjaajessuun, Muslimoota akka baqattaatti lakkoofuuf yoo carraaqan argineerra...

🚫Dunyaan akkasi!!

Sagantaan Gammachuuf qophaa'e...Gaddatti jijjiiramuu danda'a...
Yogguu inni kuun sargiin wal qabee bahu...inni kuun janaaza qabee bahuu mala....

Subhanallaah
....Gandi tun akka nu hin gowwoomsine obboloota koo....

Nagaan tura🌸💞

[poll]

Gaaffii 2ffaa

🏞 Osoo Rasuulli (Sallallahu Aleyhim Wasallam) hin ergamin dura namoota afran kan diinii Nabii Ibraahim barbaadaa turan Eenyu fa'a?

Gaaffii 3ffaa

🏞 Sahaabaa Rasuulaa (Sallallahu Aleyhim Wassallaam) kan hadiisa baayyee gabaasan Eenyuu fa'a?

Hiryaa badaan bor gaabbii namatti tauuf deema👇

﴿يَٰوَيْلَتَىٰ لَيْتَنِى لَمْ أَتَّخِذْ فُلَانًا
خَلِيلًۭا﴾
suuraa furqaan:28

Yaa badii kiyya! Osoon ebaluun jaalallee onnee taasifachuu baadhee maal qaba!

Yaa rabbi waan bor nu gaabbisiisuuf deemu hundarraa har'a nu tiksi

❇️ Assalamualaikum Warakhmatullaahii Wabarakaatuhuu.

❇️ Ahabaabiii Gaaffiilee taniinii Yaala mee barakallaahufikum.

Gaaffii 1ffaa

🏞 Maqaa Rasuulaa (Sallallaahu Aleyhim Wassallaam) Shan isaanis Eenyuu fa'a?

✍Namoonni Qabrii keessa jiran...faayidaa hojii gaarii ni beeku...garuu carraa hojjatuu hin qaban.... 😔

👉🏼Faallaa isaa:
✍Nuti Carraa dalaguu ni qabna...garuu gatii hojii gaarii hin beeknu.... 😢

Rabbiin Rahmata nuuf haa Godhu 🤲✨


Yeroo Bareedduu🌹🥰🤌

Yaa Haala amma irra jirru......💔

✍ Yeroo Halaalli... akka haraamaa... haraamni akka halaalitti itti ilaalame....😢
✍ Yeroo Gorsa Namarraa fudhachuun..... Gad-Aantummatti ilaalamu...!
✍ Yeroo gara laafummaan.... akka Gowwummaatti ilaalamu....!
✍ Yeroo... Of caalaa namaaf yaaduun.... akka Gowwummaatti ilaalamu.....
✍ Yeroo... Nama Gowwoomsun.. akka.... beekumsaa..., Qarummaattii ilaalamu....
✍ Yeroo.... Karaa sirriirra deemun.... Sunnaa hordofuun.... style😁 Namarraa balleessu.... (kan maqaa Faaraa jedhamu namaa ittiin baafamu) ta'e...... Yaa salaam....
✍ Yeroo Haala baduun.... Araadummaa itti ta'e😢
✍ Yeroo Fashion..... Jaahila... jala deemun akka Qarummaattii ilaalamu...
✍ Yeroo.... wal kabajuu dhabuun.... Gorsa fudhachuu diduun.... akka bilisummaatti ilaalamu....💔

Wallaahul musta'aan 🤲

🍏Karaalee Rizqiidhaa:🛤


Islaama keessatti Rizqiin (الرزق) wantoota Rabbi irraa dhufan hunda jechuudha. Maallaqa qofaa miti;❌️❌️❌️

fayyaa, beekumsa, nageenya qalbii, maatii, carraa hojii fi qajeelfama dabalata.✔️🤍

✍️🏿Rabbiin Ar-Razzaaq (Kan Rizqii kennu) dha.

1. Rizqiin hundi Rabbi qofarraa dhufti:🍍

💙Rabbiin ni jedha:
إن الله هو الرزاق ذو القوة المتين (٥٨)
Rabbiin Isatu akkaan soorata kennaa, abbaa humna cimaati.
(Qur’aana 51:58)

➡️ Namni, hojiin ykn biyyi tokkoon isaanii rizqii hin kennan ykn madda rizqiitii miti.isaan karaa qofa.


2. Rizqii karaa halaalaatiin barbaadi✔️✅️

Islaamummaan hojii fii daldala halaalaati jajjabeessiti:

🩵Nabiyyiin ﷺ ni jedhan:

“namni tokkolleen irra gaarii nyaataa hin nyaatu, kan hojii harka isaatiin argaterra.”
(Bukhaarii)

🤎 Hojii amanamaa

💛 Daldala haqaarratti jabaadhu

❌️Gowwoomsuun,matta'aan,maallaqni dhalaa fii  waliin dha'uun-haraama.🚯
barakaadha balleessaan.

3. Tawakkula (Rabbirratti hirkachuu) fii  tattaaffii🎤✔️

Rabbirratti hirkachuun dadhabinaa miti.

🩵Nabiyyiin ﷺ ni jedhan:

“yoo isin akka sirriitti Rabbirratti hirkattan, akka simbirroota razaqutti isiniis riszqii isinii kenna; ganama beela’anii bahu, galgala quufanii deebi’u.”

Tirmizii

➡️ Simbirroonni ni bahu, Rabbiin immoo isaaniif kenna.🍈

4. Taqwaan Rizqii dabala💯

💙Rabbiin ni jedha:

ومن يتق الله يجعل له مخرجا (٢)
   Namni Rabbiin sodaatu (Rabbis) karaa bahiinsaa isaaf godha . ويرزقه من حيث لا يحتسب 
Bakka inni hin yaadin irraayis isa soora.
(Qur’aana 65:2–3)

Taqwaan:

⚠️Haraama irraa fagaachuu

▶️ Salaata yeroon salaatuu

✔️ Dhugaa dubbachuu

⁉️Safuu qabaachuu

5.kadhannaa Rizqii🤲🏿

🩵Nabiyyiin ﷺ rizqii halaalaa kadhatan.

Du'aa’ii risqiidhaa:-

Allahumma ikfini bi-halālika ‘an harāmika, wa aghnini bifaḍlika ‘amman siwāk.

“Yaa Rabbi, waan halaalaa keetiin haraama irraa quufaa na taasisi; tola keetiin immoo nama kamiyyuu irraa bilisa na godhi.”🤲🏿🤲🏿🤲🏿

6.Sadaqaan Rizqii dabala🍚

💙Rabbiin ni jedha:-

“Waan sadaqaa kennitan hundumaa Rabbiin bakka buusa.”*

(Qur’aana 34:39)

➡️ Kennuun qabeenya hin hir’isu; barakaa dabala.❕️

7. Galata (Shukrii) heddummeessuun Rizqii eega.🕋

💙Rabbiin ni jedha:-

“Yoo na galateeffattan, (ni'imaa kiyya irraa) isiniifiin dabala.”

(Qur’aana 14:7)

Yeroo rakkoo fii balloo hunda Alhamdulillaah jedhaa.

8. Rizqiin barreeffamee jira , garuu tattaaffiin barbaachisaadha

Nabiyyi ﷺ ni jedhan:-

“Rizqiin sababaa fedhii olaanaatiin ariitiidhaan hin dhuftu, sababaa obsaatiiniis hin turtu.”🥭

➡️ Rizqiin kee si qaqqaba; garuu karaa ati filatte irratti hundaa’a.

🌿 Gabaabumatti

Karaan Rizqii muslimaa⚖️▶️🎧

🔘Hojii halaalaa

💯Rabbirratti hirkachuu

▶️ Taqwaa

🤲🏻Duaa

⚖️Sadaqaa fii

🕋 Galata rabbiif galchuudha

السلام عليكم ورحمة الله وبركاته

Har'i halkan jum'aati salawaata haa baayisnu inshaa Allah. Nama salawaata tokko ergamaa rabbii SAW irrati  buuse rabbi kudhan isa irratti buusa waan taeef.

✰✰﷽✰✰

💫اللهم صل على صاحب التاج والمعراج،صاحب الوجه الأنور،والجبين الأظهر،سيد ولدآدم رسول رب العالمين عليه أفضل الصلاة وأتم التسليم

#Yooom......, https://t.me/maaliif...! ! !

✍🏽Suuta jettee nama ifirraa laalaa bilbila kee qabattee class kee seenta....ija namaa eeggataa balbala Gola keetii cufattee namuu na hin agarre jettee if amansiista argaa #kaaliqaa dagattee makluuqa eeggatta.....👀

✍🏽Balabala kee cufattee argaa namaa jalaa dhokattee film 📲 kee laalu yeroo eegaltu....#Rahmaan balabal jalaan qilleensi akka seenu taasisee si eega,si jiraachisa
💨🚪akka ati waan Hamaa kanarraa osoon tawbatin na jalaa hin duune jedhee.....onnee keetis dhiiga akka dabrsu qaamonni Marti akka socha'anii hojjatan siif taasise akka ati if beeytuuf....?!

Garuu Ati 🫵🏼yoom #tawbattaa..?!

Nama bilbilli 📱madda ma'asiyaa isaa taateef naa Ergaa....wajjiin tawbannaa😔?!

Share 👇